1. Στα τέλη Ιανουαρίου το κοινοβούλιο της Δανίας αποφάσισε, μετά από τέσσερα έτη διαβουλεύσεων και με υποστήριξη από όλα τα κόμματα, ότι θα χρησιμοποιείται το ODF σε όλα τα κυβερνητικά έγγραφα.
2. Σε έκθεσή της η Νορβηγική Υπηρεσία Δημόσιας Διοίκησης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης αποφαίνεται ότι το αντίστοιχο φορμά της Microsoft, το OOXML, δεν πληροί τις προϋποθέσεις για κυβερνητική χρήση. Τα προτεινόμενα φορμά για τη Νορβηγική κυβέρνηση είναι τα PDF και ODF.
3. Πρόσφατη μελέτη της Γερμανικής Webmasterpro.de καταφέρνει, με διάφορες παραδοχές, να μετρήσει την εξάπλωση του OpenOffice σε πολλές χώρες ως ποσοστό εγκαταστάσεων επί του συνόλου του δείγματος. Με βάση τα στοιχεία, πέντε Ευρωπαϊκές χώρες (Πολωνία, Τσεχία, Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία) βρίσκονται γύρω στο 20% ενώ οι αγγλοσαξονικές Αγγλία, Αμερική και Αυστραλία λίγο κάτω από το 10%.

• Πολύπλοκες και περιοριστικές άδειες χρήσης που, σε συνδυασμό με τα παραστατικά στοιχεία αγοράς, αναγκάζουν σε τήρηση μητρώου λογισμικού—μια σύνθετη και χρονοβόρα διαδικασία—και προκαλούν συνεχείς δυσκολίες στην καθημερινή διαχείριση του λογισμικού. Άμεσα συνδεδεμένη είναι η επικινδυνότητα υψηλών κυρώσεων.
• Λειτουργία σε Windows, τα οποία έχουν μεγάλο έλλειμμα ασφάλειας. Πράγμα που μεταφράζεται, μεταξύ άλλων, σε κόστος ποικίλων αντιιικών προγραμμάτων (που, παρεμπιπτόντως, καθιστούν τον υπολογιστή αργό) και σε χαμένο χρόνο για την εξέταση και ίαση υπολογιστών.
• Εγκλωβισμός (vendor lock-in) με διάφορους τρόπους, ο κυριότερος των οποίων είναι τα κλειστά φορμά αρχείων που, θέτοντας τα δεδομένα σε κατάσταση ομηρείας, δυσκολεύουν τη συνεργασία με άλλα προγράμματα και πολύ περισσότερο την αλλαγή προγράμματος.

Το κόστος αγοράς, η φανερή συνισταμένη του συνολικού κόστους ιδιοκτησίας, ακόμα κι όταν είναι αρκετά υψηλό, δεν είναι παρά μόνο το επισφράγισμα των παραπάνω.

Σύμφωνα με το άρθρο η εταιρεία BeyondTrust Corp. ανέλυσε τα δελτία ασφαλείας της Microsoft για το 2008 και μέτρησε σε πόσα από αυτά η ίδια η Microsoft σημείωνε ότι οι απλοί χρήστες ήταν λιγότερο ευπρόσβλητοι από τους διαχειριστές. Το ποσοστό ανέρχεται σε ένα εντυπωσιακό 92%.

• [2008-05-30]: Με την εκπνοή της δίμηνης προθεσμίας για την υποβολή ενστάσεων να πλησιάζει έχουν ήδη υποβληθεί τρεις ενστάσεις για το OOXML στον ISO από τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης της Νοτίου Αφρικής, της Βραζιλίας και της Ινδίας. Κατά τον Updegrove, στο άρθρο για τη Βραζιλία, ο αριθμός μπορεί να αγγίξει τις τέσσερις. Ο ISO αναμένεται να σχολιάσει τις ενστάσεις στις 6 Ιουνίου. Η γενική εκτίμηση όμως είναι ότι το OOXML δεν θα ολοκληρώσει επιτυχώς την πορεία του να γίνει διεθνές πρότυπο.

  Σε μία εξέλιξη που ξαφνιάζει για τη συγκυρία της και την αναστροφή που σηματοδοτεί, η Microsoft ανακοίνωσε ότι το Office 2007 δεν θα υποστηρίξει το OOXML και αντ’ αυτού θα έχει τη δυνατότητα να αποθηκεύει εγγενώς σε ODF.

Ενημερώσεις

• [2008-04-02]: Ο ISO ανακοίνωσε σήμερα επίσημα ότι το OOXML έλαβε τις απαραίτητες ψήφους για να εγκριθεί ως διεθνές πρότυπο. Τα αποτελέσματα της τελικής ψηφοφορίας τα έχει το OpenMalaysia Blog. Εξακολουθούν και υπάρχουν πολλές διαμαρτυρίες για τις μεθοδεύσεις της Microsoft (ενδεικτικά ο επικεφαλής της Νορβηγικής επιτροπής έστειλε επίσημη διαμαρτυρία στον ISO για τη θετική ψήφο της Νορβηγίας!). Ο Glyn Moody έχει γράψει μια πολύ καλή σύνοψη όλης της ταραχώδους πορείας του OOXML μέσα από τη διαδικασία έγκρισης του ISO.
• [2008-02-10]: Η οριστική ψηφοφορία για το OOXML θα γίνει στις 29 Φεβρουαρίου 2008. Η τελευταία εξέλιξη, λίγο πριν τη ψηφοφορία αυτή, είναι η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να διερευνήσει αν η Microsoft, στον αγώνα της πέρυσι να επικυρώσει το OOXML, έδρασε κατά παράβαση αντι-μονοπωλιακών νόμων.

Για παλαιότερες εξελίξεις βλ. Εξελίξεις ODF και ODF 2007.

• [2007-09-01]: Η κίνηση της Dell για πώληση υπολογιστών με προεγκατεστημένο Linux εξελίχθηκε τόσο καλά που πρόσφατα ανακοίνωσε ότι επεκτείνει τη διάθεσή τους και εκτός ΗΠΑ, αρχίζοντας από την Ευρώπη. Φαίνεται μάλιστα ότι αποτέλεσε έναυσμα για άλλους κατασκευαστές, καθώς πρώτα η Lenovo και μετά η hp ανακοίνωσαν παρόμοιες κινήσεις.

Η Dell ανακοίνωσε χθες ότι σύντομα θα διαθέτει υπολογιστές με λειτουργικό σύστημα Ubuntu, μια ιδιαίτερα δημοφιλή διανομή του Linux.

Η Dell, πρώτη σε πωλήσεις υπολογιστών από το 2003, έχασε την θέση της στην hp πέρυσι από ένα συνδυασμό αιτιών. Οι κινήσεις της φέτος είναι γρήγορες.

Τον Ιανουάριο ο ιδρυτής της, Michael Dell, επιστρέφει και αναλαμβάνει εκ νέου χρέη διευθύνοντος συμβούλου. Τον Φεβρουάριο η εταιρεία λανσάρει τον ιστότοπο Dell IdeaStorm καλώντας το ευρύτερο κοινό να διατυπώσει τις επιθυμίες του. Η έκπληξη που αναδύεται είναι πόσο δημοφιλής είναι η διάθεση υπολογιστών με προ-εγκατεστημένο Linux. Τον Μάρτιο αναρτάται ερωτηματολόγιο με σκοπό να προσδιοριστούν με μεγαλύτερη ακρίβεια οι επιθυμίες και διαθέσεις του κοινού γύρω από το Linux. Ο Απρίλιος περνάει προφανώς αναλύοντας τα αποτελέσματα και ζυγίζοντας συμφωνίες και με την αρχή του Μαΐου ανακοινώνεται η επιλογή του Ubuntu.

Το Ubuntu προέκυψε από το ερωτηματολόγιο ως η δημοφιλέστερη διανομή Linux, πράγμα που συμφωνεί με την κατάταξη του DistroWatch.

• [2007-09-04]: Ο ISO δημοσίευσε το επίσημο αποτέλεσμα της ψηφοφορίας για το OOXML, το οποίο είναι αρνητικό. Το επόμενο βήμα στη διαδικασία θα γίνει τον Φεβρουάριο του 2008 και μέχρι τότε η Microsoft θα πρέπει να έχει επιλύσει τις υποβληθείσες τεχνικές παρατηρήσεις. Αν οι τροποποιήσεις εγκριθούν το OOXML θα ονομαστεί επίσημα πρότυπο ISO/IEC 29500, αν όχι αυτός ο γύρος υποβολής και εξέτασης του OOXML από τον ISO θα έχει τελειώσει. Η Ελλάδα, που συμμετείχε μόνον ως μέλος-παρατηρητής, ψήφισε υπέρ του OOXML.

Ενημερώσεις

• [2007-09-01]: Αύριο, Κυριακή 2 Σεπτεμβρίου, λήγει η προθεσμία ψήφου των εθνικών επιτροπών για το αν το OOXML της Microsoft θα γίνει πρότυπο ISO. Το αποτέλεσμα αναμένεται τη Δευτέρα, αλλά ασχέτως αυτού φαίνεται ότι το OOXML θα έχει ανώμαλη πορεία. Ο λόγος είναι ότι τις τελευταίες 2-3 εβδομάδες υπήρξε καταιγισμός αναφορών από πολλές χώρες ότι η Microsoft, εκμεταλλευόμενη το γράμμα και αγνοώντας το πνεύμα των κανονισμών, κατέβαλε συντονισμένη προσπάθεια να επηρεάσει το αποτέλεσμα. Επομένως αν το τελικό αποτέλεσμα την ευνοεί θα υπάρξουν πιθανότατα έντονες αντιδράσεις. Χαμένος σ’ αυτή τη διαδικασία δείχνει να είναι ο ISO, του οποίου οι κανονισμοί επέτρεψαν αυτή τη χειραγώγηση. Για λεπτομέρειες επισκεφτείτε το Standards Blog και το GrokLaw.
• [2007-03-12]: Η ECMA δημοσίευσε (PDF 1,31MB) τις απαντήσεις της στις αντιρρήσεις που διατυπώθηκαν κατά την πρώτη φάση της διαδικασίας αναγνώρισης του ECMA 376 από τον ISO. Σήμερα γνωστοποιήθηκε ότι ο ISO θα επιτρέψει να συνεχίσει η διαδικασία αναγνώρισης η οποία θα καταλήξει σε ψηφοφορία τον Αύγουστο.
• [2007-02-23]: Το Φινλανδικό Υπουργείο Δικαιοσύνης ανακοίνωσε ότι θα υιοθετήσει το ODF και θα αλλάξει τον κύριο όγκο των Microsoft Office σε OpenOffice. Σημαντικός παράγοντας στην απόφαση αυτή ήταν ότι η λύση του OpenOffice εκτιμήθηκε (PDF, 385 k), μετά από πιλοτική εφαρμογή, ότι κοστίζει περίπου το 1/3 εκείνης της Microsoft Office.
• [2007-02-16]: Το νέο ODF 1.1 υιοθετήθηκε παμψηφεί ως πρότυπο από τoν OASIS. Η νέα έκδοση του προτύπου προσθέτει ευκολίες πρόσβασης και χρήσης για άτομα με ειδικές ανάγκες και αναπτύχθηκε σε συνεργασία με πολλούς σχετικούς φορείς, όπως το βρετανικό RNIB.
• [2007-02-07]: Η πρώτη φάση εξέτασης του ECMA 376 από τον ISO έληξε και 19 εθνικές επιτροπές υπέδειξαν αντιφάσεις, αριθμός που θεωρείται από τον Updegrove ως πρωτοφανής. Η διαδικασία αναγνώρισης αναπόφευκτα επιβραδύνεται και η επόμενη σημαντική ημερομηνία είναι η 28η Φεβρουαρίου που θα δημοσιευτούν οι αντιφάσεις και προτεινόμενες λύσεις από την ECMA.
• [2007-01-23]: Το OOXML, γνωστό πλέον ως ECMA 376 Office Open XML ή ECMA 376, βρίσκεται στην πρώτη φάση εξέτασης από τον ISO. Η φάση λήγει στις 5 Φεβρουαρίου και θα κρίνει αν το ECMA 376 είναι κατάλληλο να συνεχίσει στο επόμενο βήμα της διαδικασίας. Ταυτόχρονα όμως πληθαίνουν οι φωνές που το θεωρούν ακατάλληλο και η απόφαση του ISO αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ένας εντυπωσιακός κατάλογος με τις αδυναμίες του ECMA 376 έχει συνταχθεί και φιλοξενείται στον ιστότοπο του Grokdoc.

Για παλαιότερες εξελίξεις βλ. Εξελίξεις ODF.

Θα ξεκινήσω από την άδεια χρήσης (EULA) των Windows Vista. Ανάμεσα στους περιορισμούς που επιβάλλει εμφανίστηκε προσωρινά και η απαγόρευση της μεταφοράς του λειτουργικού σε άλλον υπολογιστή πάνω από μία φορά. Μετά από έντονη αρνητική κριτική στο διαδίκτυο ο όρος τροποποιήθηκε ώστε να άρει αυτόν τον περιορισμό. Ένα δεύτερο σημείο ανησυχίας θεωρείται η διαδικασία ενεργοποίησης. Στη διάρκειά της αποστέλλονται στη Microsoft πληροφορίες γύρω από το λειτουργικό και τον κωδικό του, τη διεύθυνση IP, και πληροφορίες που προέρχονται από τη σύνθεση των εξαρτημάτων του υπολογιστή. Μετά την ενεργοποίηση το λειτουργικό θα συνδέεται περιοδικά και θα ξαναστέλνει τα ίδια στοιχεία για την επικύρωσή της. Αν ο αυτόματος αυτός έλεγχος έχει αρνητικό αποτέλεσμα η Microsoft μπορεί να επηρεάσει την ομαλή λειτουργία του λογισμικού. Μπορείτε να διαβάσετε τις άδειες χρήσης στον ιστότοπο της Microsoft. Στους αντίποδες, το EFF ρίχνει μια κριτική ματιά στο φαινόμενο των αδειών χρήσης.

Η Microsoft πρωταγωνιστεί και σε ένα άλλο μέτωπο, εμπλέκοντας αυτήν τη φορά το Linux. Υπέγραψε συμφωνία με τη Novell (που αναπτύσσει και διαθέτει το SUSE Linux). Η συμφωνία έχει τρία σκέλη, αλλά εκείνο που δημιούργησε έντονες αντιδράσεις αφορά την προστασία από νομικές κυρώσεις σχετικές με διπλώματα ευρεσιτεχνίας: οι δύο εταιρείες δεσμεύονται να μην κινήσει η μία νομικές διαδικασίες εναντίον των πελατών της άλλης. Οι έντονες αντιδράσεις εστίαζαν στο ανοιχτό ενδεχόμενο να κινήσει η Microsoft νομικές διαδικασίες εναντίον χρηστών κάθε διανομής Linux πλην της SUSE. Λίγες μέρες μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας ο Steve Ballmer, διευθύνων σύμβουλος της Microsoft, αναφέρει, για πρώτη φορά, ότι το Linux χρησιμοποιεί προστατευμένη πνευματική ιδιοκτησία της εταιρείας του. Αυτό δυσχεραίνει τη θέση της Novell απέναντι στην κοινότητα του Linux και αναγκάζεται να απαντήσει δημόσια ότι διαφωνεί με την θέση της Microsoft. Μετά από αυτά οι αντιδράσεις εντείνονται περισσότερο αποκτώντας χαρακτηριστικά συσπείρωσης. Ενδεικτικά αναφέρω δύο. Ο Bruce Perens, δραστήριο μέλος στον χώρο του ΕΛΛΑΚ, συντάσσει διαμαρτυρία η οποία έχει μαζέψει περίπου 2.200 υπογραφές. Ο Eben Moglen, καθηγητής Νομικής στο πανεπιστήμιο Columbia και νομικός σύμβουλος του FSF, εκτιμά ότι η κυοφορούμενη αναθεώρηση της GPL θα ακυρώσει την όποια απειλή καθώς θα προβλέπει ότι αν διανείμεις λογισμικό και προσφέρεις επιλεκτικά προστασία από διπλώματα ευρεσιτεχνίας σε μέρος των αποδεκτών, αυτή θα ισχύει αυτόματα για όλους τους αποδέκτες.

Τέλος, η Autodesk αποφάσισε να μηνύσει την ODA για παραβίαση εμπορικού σήματος. Η Autodesk εισήγαγε στο AutoCAD 2007 έναν έλεγχο για να διακρίνει αρχεία dwg που δεν έχουν δημιουργηθεί από δικά της προγράμματα. Η ODA, που αναπτύσσει και διαθέτει το OpenDWG, κατάφερε να αναπαραγάγει την ψηφιακή υπογραφή της Autodesk και να κάνει τα αρχεία που παράγονται με τις βιβλιοθήκες της να αναγνωρίζονται σαν αρχεία της Autodesk. Το δικαστήριο επέβαλε στην ODA περιοριστικά μέτρα και η υπόθεση θα εκδικαστεί στα μέσα Ιανουαρίου 2007. Αυτά γίνονται ενώ, σε ανεξάρτητη εξέλιξη, έχουν κινηθεί νομικές διαδικασίες εναντίον στελεχών της Autodesk για πλουτισμό σε βάρος των μετόχων, όπως αναφέρει ο Grabowski.

Η προσπάθεια ξεκίνησε από τη Δανία και η παραγωγή έχει ήδη ξεκινήσει. Η συνταγή της μπύρας είναι διαθέσιμη ελεύθερα σε όλους, ακόμη και για εμπορική χρήση, αρκεί κάθε τροποποίησή της να δημοσιοποιείται το ίδιο ελεύθερα.

Διόρθωση: [2006-07-13] Ο γρήγορος υπολογισμός ήταν πολύ γρήγορος: το ποσό υπολογίζεται σε 500 εκατομύρια δολάρια, ή 0,5 δις, ή 0,2% της χρηματιστηριακής αξίας.

Ενημερώσεις

• [2006-07-13]: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τελικά ανακοίνωσε ότι επιβάλλει το πρόστιμο, ύψους 280,5 εκ. € (357 εκ. $). Ανάλυση και παραπομπές σε άρθρα του διαδικτυακού τύπου θα βρείτε στο Groklaw.
• [2006-09-23]: Καθώς πλησιάζει ο καιρός της κυκλοφορίας των Windows Vista οι τεταμένες σχέσεις της Microsoft με την ΕΕ δεν βελτιώνονται. Μετά την επιβολή του προστίμου, η Microsoft φαίνεται ότι επέλεξε να πιέσει την ΕΕ μέσω δημοσίων σχέσεων. Έτσι πρόσφατα προειδοποίησε ότι η κυκλοφορία των Vista στην Ευρώπη θα καθυστερήσει αν η ΕΕ απαιτήσει αλλαγές (σχετικές με τον ελεύθερο ανταγωνισμό). Λίγες μέρες αργότερα εμφανίστηκε μια μελέτη, από εταιρεία χορηγούμενη από την Microsoft, που διατυπώνει εκτιμήσεις για τα οφέλη στην οικονομία και στην απασχόληση που θα φέρουν τα Vista στην ΕΕ. Η επίτροπος για τον ανταγωνισμό, Neelie Kroes, απάντησε με επιστολή της στους Financial Times ότι οι ισχυρισμοί της Microsoft δεν ευσταθούν κι ότι ακόμη κι αν τα Vista δημιουργούσαν περισσότερες θέσεις εργασίας αυτές θα ήταν ακόμη περισσότερες αν επιτρεπόταν ο ανταγωνισμός με βάση την ποιότητα του προϊόντος. Οι Financial Times εκτιμούν ότι η έκβαση της αντιπαράθεσης αυτής να κριθεί από απόφαση του Ευρωπαϊκού Πρωτοδικείου στο οποίο εξετάζεται η προσφυγή της Microsoft κατά της πρόσφατης επιβολής προστίμου.

Ενημερώσεις

• [2006-06-04]: Το osdir.com παρουσιάζει την επιφάνεια εργασίας του Ubuntu και του Kubuntu (έκδοση του Ubuntu με KDE). Μια πρώτη παρουσίαση του Ubuntu έχει γραφτεί στο linuxforums.org.
• [2006-06-10]: Μια ακόμη παρουσίαση που περιγράφει την εγκατάσταση και κάνει μια πρώτη ξενάγηση στα διαθέσιμα προγράμματα.
• [2006-06-19]: Στο Debian News υπάρχουν συγκεντρωμένες παραπομπές σε πολλές παρουσιάσεις της οικογένειας Ubuntu 6.06.

• [2007-03-14]: Μετά από το αμερικανικό Υπουργείο Μεταφορών και την FAA, ανακοινώθηκε ότι πιθανότατα και το NIST θα προχωρήσει σε απαγόρευση των Windows Vista. Θέματα συμβατότητας και κόστους φαίνεται ότι οδηγούν τις αποφάσεις και το Linux αναφέρεται ως εξεταζόμενη εναλλακτική λύση. Μια ιδέα περί συμβατότητας μπορεί να αποκτήσει κανείς από σχετικό άρθρο του BBC που καταλήγει με τη συμβουλή “περιμένετε μισό χρόνο”.

Τα Windows Vista αναμένονται για το κοινό γύρω στις αρχές του 2007. Χθες ο ιστότοπος Tom’s Hardware δημοσίευσε μια εκτενή παρουσίαση της προέκδοσης beta.

Ενημερώσεις

• [2007-02-15]: Τα Windows Vista έχουν περίπου δύο εβδομάδες που κυκλοφόρησαν για το ευρύ κοινό και το βρετανικό The Register γράφει τις πρώτες εντυπώσεις του. Δεν είναι πολύ κολακευτικές: τα βρίσκει πολύ ακριβά και μάλιστα σημαντικά ακριβότερα στην Ευρώπη απ’ ότι στην Αμερική· το νέο interface δανείζεται εκτενώς από το Mac· οι πολλές εκδόσεις και οι κανόνες αναβάθμισης προκαλούν σύγχυση στον καταναλωτή· παρουσιάζουν προβλήματα με τους drivers πολλών εξαρτημάτων. Ο αρθρογράφος υπόσχεται να επιστρέψει με νέο άρθρο αφιερωμένο αποκλειστικά στα θέματα ασφάλειας και ιδιωτικότητας των Vista.

Το Open Document Format (ODF) είναι το είδος αρχείου που χρησιμοποιεί το OpenOffice. Στις 3 Μαΐου ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης (ISO) αναγνώρισε το ODF ως σχέδιο διεθνούς προτύπου με τον αριθμό ISO/IEC DIS 26300, γεγονός που χαιρετήθηκε (pdf) από την ODF Alliance. Η αναγνώρισή του ως πλήρες διεθνές πρότυπο είναι πλέον μια τυπική διαδικασία.

Η εξέλιξη αυτή θεωρείται σημαντική. Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) ενδιαφέρεται για την ευκολία ανταλλαγής αρχείων μεταξύ των κρατών μελών. Το 2004 προσέλαβε τη συμβουλευτική ομάδα Valoris για να αξιολογήσει υπάρχοντα και εκκολαπτόμενα format και η Έκθεση Valoris (pdf) κατέληξε να προτείνει μόνον το ODF και το format της ερχόμενης έκδοσης του Microsoft Office. Στηριζόμενη στην Έκθεση Valoris η ΕΕ πρότεινε, μεταξύ άλλων, ότι ο δημόσιος τομέας θα πρέπει να χρησιμοποιεί format ευρείας αποδοχής, όπως αυτή αποδεικνύεται από την αναγνώριση του format ως πρότυπο. Τώρα που το ODF έχει μπει στην τελική ευθεία για να γίνει πρότυπο ISO είναι ιδιαίτερα πιθανό να υιοθετηθεί επίσημα από την ΕΕ.

Υπενθυμίζεται ότι, ακολουθώντας το πολύκροτο παράδειγμα της Πολιτείας της Μασαχουσέτης, τα Αυστραλιανά Εθνικά Αρχεία υιοθέτησαν πρόσφατα το ODF ως αποκλειστικό format.

Ενημερώσεις:

• [2006-12-14]: Η ODF Alliance έχει δημοσιεύσει σε ένα ενημερωτικό έντυπο (pdf, 160K) τις επιφυλάξεις της για το OOXML.
• [2006-12-12]: Ο Georg C. F. Greve, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Ιδρύματος Ελεύθερου Λογισμικού (FSF Europe), έχει γράψει δύο άρθρα που έχουν φιλοξενηθεί στο Groklaw (1, 2) και συγκρίνουν το ODF με το OOXML. Τόσο η συζήτηση που επακολούθησε όσο και οι παραπομπές τους σε ποικίλες και ενημερωμένες γνώμες τα κάνουν ενδιαφέρον ανάγνωσμα.
• [2006-12-08]: Η ECMA αναγνώρισε χθές το OOXML της Microsoft ως πρότυπο και θα το υποβάλλει στον ISO για περαιτέρω αναγνώριση. Ο Andy Updegrove εξηγεί τι σημαίνει η αναγνώριση από την ECMA και το ZDNet κάνει μια αναδρομή στις εξελίξεις γύρω από το ODF.
• [2006-12-05]: Ο Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης (ISO) δημοσίευσε πριν από λίγες μέρες το ODF ως διεθνές πρότυπο με τον αριθμό ISO/IEC 26300:2006.
• [2006-11-29]: Η ODF Alliance χαιρετίζει την αναγνώριση του ODF από τη Βραζιλία, την Ινδία, την Ιταλία και την Πολωνία. PDF (175KB)
• [2006-11-01]: Αύριο Πέμπτη, τελευταία ημέρα του Παγκόσμιου Φόρουμ για Διακυβέρνηση του Διαδικτύου, είναι προγραμματισμένη παρουσίαση των ανοιχτών προτύπων. Θα αναφερθεί ως παράδειγμα το ODF.
• [2006-10-12]: Το τελικό σχέδιο του OpenXML, αντίπαλου format της Microsoft, υποβλήθηκε για έγκριση στην ECMA στις 9 Οκτωβρίου. Σύμφωνα με το ConsortiumInfo.org η ψηφοφορία για την έγκρισή του θα γίνει στις αρχές Δεκεμβρίου. Μετά αναμένεται να υποβληθεί για έγκριση στον ISO, όπου η διαδικασία διαρκεί 6-9 μήνες.
• [2006-10-08]: Η παραπάνω έκθεση από τη Δανία, σχετικά με το συγκριτικό κόστος μετάβασης στο νέο Microsoft Office ή στο OpenOffice, είναι πλέον διαθέσιμη και στα αγγλικά, σε PDF (1,22ΜΒ) και ODF (1,09ΜΒ).
• [2006-10-05]: Έκθεση που εκπονήθηκε με εντολή του Γάλλου πρωθυπουργού προτείνει να γίνει υποχρεωτική η χρήση του ODF από τα κυβερνητικά όργανα και καλεί τη Γαλλία να ζητήσει από τους Ευρωπαίους εταίρους της να κάνουν το ίδιο όταν ανταλλάσσουν έγγραφα σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
• [2006-09-23]: Η είδηση αυτή είναι παλαιότερη αλλά σημαντική. Η ανάλυση της εταιρείας Gartner για το ODF προβλέπει ότι μέχρι το 2010 το 50% των δημόσιων οργανισμών και το 20% των ιδιωτικών θα απαιτούν την ανταλλαγή στοιχείων σ’ αυτό το format. Εκτιμά επίσης ότι ο ISO δεν θα αναγνωρίσει πολλά πρότυπα βασισμένα στο XML, κι επομένως και το format της Microsoft όταν υποβληθεί.
• [2006-09-02]: Μία έκθεση από την Δανία, που αφορά τον δημόσιο τομέα και συγκρίνει το κόστος μετάβασης στο νέο Microsoft Office με εκείνο για το OpenOffice με ODF, καταλήγει ότι η δεύτερη λύση είναι μακράν οικονομικότερη.
• [2006-07-21]: Χάρτης που παρακολουθεί την εξάπλωση της υιοθέτησης του ODF .
• [2006-07-13]: Το Software Freedom Law Center εξέτασε αν υπάρχουν νομικά κωλύματα στη χρήση του ODF σε προγράμματα ΕΛΛΑΚ και γνωμοδότησε ότι στα πλαίσια της εξέτασης δεν εντόπισε κανένα.
• [2006-07-13]: Tο C|net αναφέρει ότι η Google έγινε μέλος της ODF Alliance.
• [2006-07-07]: Πολλές πηγές αναφέρουν από χθές ότι η Microsoft αναπτύσσει ένα Office plugin που θα μετατρέπει τα αρχεία της σε ODF (ενδεικτικά BBC News, Consortiuminfo).
• [2006-06-24]: Σύμφωνα με το C|net, η Βελγική κυβέρνηση θα χρησιμοποιεί το ODF από τον Οκτώβριο του 2008 για όλες τις ανταλλαγές αρχείων. Η Βελγική ανακοίνωση τύπου μεταφρασμένη αυτόματα στα αγγλικά.

Tο πρακτορείο Reuters ανέφερε χθες ότι το έγκλημα στο διαδίκτυο κατά το έτος 2004 ξεπέρασε σε τζίρο τη διακίνηση ναρκωτικών [καθώς το άρθρο δεν είναι πλεόν διαθέσιμο από το Reuters, η παραπομπή δείχνει στο Hacktivismo News που το αναπαράγει]. Μόλις πριν ένα μήνα το BBC ανέφερε σε άρθρο του αποτελέσματα δημοσκόπησης στη Βρετανία που υπογράμμιζαν τη γενικότερη άγνοια του κοινού γύρω από θέματα διαδικτυακής ασφάλειας. Και εξακολουθούν να διακινούνται μηνύματα phishing για αλίευση κωδικών πρόσβασης σε τραπεζικούς λογαριασμούς.

Η Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων διαθέτει ένα πληροφορίες για την προστασία προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο (έγγραφο Word). Το APWG παρέχει συμβουλές ειδικά για το phishing.

Δεν θεωρείται φρόνιμη η πρόσβαση στο διαδίκτυο χωρίς τη στοιχειώδη προστασία προγραμμάτων antivirus, antispyware και firewall. Ενδεικτικά προγράμματα, δωρεάν για προσωπική χρήση, είναι το AVG Free Edition, το Spybot – Search & Destroy, και το ZoneAlarm.

[Βλ. και Διαδικτυακή Ασφάλεια 2.]

Ενημερώσεις:

• [2006-02-19]: Στον τομέα antivirus σημαντικό είναι το ελεύθερο πρόγραμμα ClamWin.
• [2006-04-05]: Για προστασία από τη νέα και δύσκολα ανιχνεύσιμη απειλή των rootkit υπάρχει το ημι-ελεύθερο και δωρεάν RootkitRevealer.
• [2006-07-23]: Σύμφωνα με το ZDNet της Αυστραλίας, ο διευθυντής της Computer Emergency Response Team δημοσιοποίησε ότι οι δημιουργοί των κακοηθών προγραμμάτων τα σχεδιάζουν ώστε να μην αναγνωρίζονται από τα γνωστότερα αντιιικά προγράμματα. Έτσι ένα 80% των νέων απειλών δεν ανιχνεύεται. Τα λιγότερο γνωστά αντιιικά προγράμματα επιδεικνύουν πολύ καλύτερη ανίχνευση.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Τον Μάιο του 2002 ψηφίστηκε στο Περού νόμος που υποστηρίζει την αποκλειστική χρήση ΕΛΛΑΚ σε ολόκληρο το δημόσιο τομέα της χώρας. Κατά την περίοδο που προετοιμαζόταν το νομοσχέδιο, ο γενικός διευθυντής της Microsoft στο Περού έστειλε μια επιστολή στον βουλευτή Edgar Villanueva Nuñez. Σ’ αυτήν επιχειρηματολογούσε κατά του ελεύθερου λογισμικού και του εκκολαπτόμενου νομοσχεδίου. Μετά από λίγες μέρες ο βουλευτής απάντησε με δική του επιστολή, αντικρούοντας την επιχειρηματολογία σημείο προς σημείο.

Οι δύο επιστολές απέχουν πολύ σε ύφος, βάθος και σαφήνεια. Αξίζει να διαβαστούν αμφότερες, καθώς φαίνεται να αποτελούν υποδειγματική αποκρυστάλλωση των θέσεων της κάθε πλευράς.

Το κύκλωμα ξεκινά από σοβαρές εταιρείες που αναζητούν στοχευμένη διαφήμιση στο διαδίκτυο και απευθύνονται σε εξειδικευμένες διαφημιστικές εταιρείες. Αυτές αναλαμβάνουν την προβολή των πελατών τους στους χρήστες του διαδικτύου έτσι ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι συνήθειες των χρηστών και να μεγιστοποιείται η πιθανότητα αγοράς. Για να γνωρίζουν οι διαφημιστικές εταιρείες τις συνήθειες αυτές φτιάχουν προγράμματα (γνωστά ως adware/spyware) που καταγράφουν στοιχεία από την πλοήγηση των χρηστών στο διαδίκτυο και δελεάζουν τους χρήστες να τα εγκαταστήσουν. Ταυτόχρονα συναλλάσσονται με hacker που αναλαμβάνουν, έναντι αμοιβής, τη διασπορά των adware/spyware σε όσο το δυνατόν περισσότερους υπολογιστές. Οι hacker δημιουργούν δίκτυα προσβεβλημένων υπολογιστών (γνωστά ως botnets) τα οποία ελέγχουν με δικά τους προγράμματα που συνήθως έχουν χαρακτηριστικά ιού. Ένα τέτοιο δίκτυο εκτιμάται ότι αποτελείται από 10.000 έως 30.000 υπολογιστές κατά μέσο όρο, ενώ έχουν βρεθεί botnet με πάνω από 300.000 υπολογιστές.

Ο ετήσιος κύκλος εργασιών της βιομηχανίας αυτής εκτιμάται ότι είναι 2 δισεκατομμύρια δολάρια. Μια διαφημιστική εταιρεία μπορεί να έχει ημερήσιο κύκλο της τάξης των 100.000 δολαρίων, ενώ ένας haker μπορεί να βγάζει 6.000-10.000 δολάρια τον μήνα.

Το πρόβλημα βεβαίως επιδεινώνεται γιατί από τη στιγμή που κάποιος αποκτήσει πρόσβαση σε έναν υπολογιστή μπορεί να εκμεταλλευτεί ευαίσθητες πληροφορίες όπως κωδικοί πρόσβασης, λογαριασμοί τραπεζών ή αριθμοί πιστωτικών καρτών.

Βλ. και προγενέστερο άρθρο, Διαδικτυακή Ασφάλεια.

Συμπεράσματα

Η έρευνα επιβεβαίωσε ότι το ΕΛΛΑΚ γνωρίζει ήδη ευρεία διάδοση που αγγίζει το 80%. Ωστόσο το ποσοστό που το χρησιμοποιεί εν αγνοία του είναι σημαντικό και περιορίζει την εκ προθέσεως χρήση περίπου στο 50%. Ταυτόχρονα το ΕΛΛΑΚ χρησιμοποιείται μερικώς, ως συμπλήρωμα μάλλον παρά ως κύριο λογισμικό.

Επιβεβαιώθηκε επίσης μια προτίμηση στη συνδυασμένη χρήση ΕΛΛΑΚ και εμπορικού λογισμικού, αλλά καταδεικνύεται και μια έντονη δυσαρέσκεια με το εμπορικό λογισμικό. Υπάρχουν, τέλος, ενδείξεις ότι το ΕΛΛΑΚ επιτρέπει τη διαχείριση σημαντικά περισσότερων υπολογιστών ανά τεχνικό υπεύθυνο.

Ελλάδα

Στο τέλος της έρευνας περιγράφονται ορισμένα προφίλ υιοθέτησης ΕΛΛΑΚ που ομαδοποιούν τις παρατηρήσεις και τα ευρήματα. Η Ελλάδα κατατάσσεται εύκολα στο τέταρτο προφίλ που

χαρακτηρίζεται από πολύ χαμηλά ποσοστά χρήσης ΕΛΛΑΚ συνδυασμένα με πολύ χαμηλά ποσοστά μη συνειδητοποιημένων χρηστών. Τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα του ΕΛΛΑΚ δεν σχολιάζονται ιδιαίτερα. Παρ’ όλ’ αυτά υπάρχει πολύ υψηλή ζήτηση για αύξηση της χρήσης ΕΛΛΑΚ. Αντιθέτως η ζήτηση διαλειτουργικού λογισμικού είναι πολύ χαμηλή. Αυτή η στάση απέναντι στη χρήση του ΕΛΛΑΚ δείχνει να διαμορφώνεται περισσότερο από αρνητικές εμπειρίες με εμπορικό λογισμικό παρά από πρακτική εμπειρία με ΕΛΛΑΚ. Επομένως ονομάζουμε αυτόν τον τύπο “ανενημέρωτη αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων” καθώς το προφίλ δείχνει χαρακτηριστικό των χρηστών που ψάχνουν μια εναλλακτική λύση αλλά δεν είναι σίγουροι τι πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα θα φέρει μαζί της. Σε όλο μας το δείγμα η στάση αυτή συναντήθηκε σε πολύ μικρούς οργανισμούς.

Ενδιαφέροντα Σημεία

Μια αρχική υπόθεση που επιβεβαιώθηκε ήταν ότι δεν αναμένεται να γίνει μια ολική μεταστροφή των δημοσίων φορέων προς το ΕΛΛΑΚ αλλά θα επιδιωχθεί ένας συνδυασμός εμπορικού λογισμικού και ΕΛΛΑΚ. Κι αυτό γιατί “οι χρήστες έχουν συνηθίσει σε εμπορικό λογισμικό, πολλά εμπορικά προγράμματα έχουν γίνει de facto πρότυπα, και οι συμβάσεις των προμηθευτών φέρνουν συχνά εμπόδιο στην ταχεία και πλήρη αντικατάσταση.”

Ενδιαφέρον επίσης παρουσιάζει η παρατήρηση ότι “η ευρεία υιοθέτηση του ΕΛΛΑΚ από τον δημόσιο τομέα αναμένεται να οδηγήσει σε αυξημένη οικονομική ανάπτυξη και θέσεις εργασίας”, καθώς τα ίδια ακριβώς οφέλη προβάλλονται από την BSA για το εμπορικό λογισμικό.